در این تحقیق به بررسی توده های هوا و ویژگی های آن ها پرداخته شده است. همچنین انواع توده های هوا و نقش آن ها در اقلیم مناطق مختلف توضیح داده شده است. بخش پایانی تحقیق به جبهه های هوا و انواع آن ها اختصاص دارد که تغییرات جوی را در نقاط تماس توده های هوا شرح می دهد.
تعریف توده های هوا
اگر حجم عظیمی از هوا ساکن بماند یا با حرکت آهسته در منطقه ی وسیعی از سطح زمین یا اقیانوس که خود متحد الشکل است عبور کند ،این توده هوا ، بویژه لایه های پایین تر آن ، خصوصیات سطح زیرین خود را دریافت می نمایند . بنابراین هنگامی که هوا خصوصیات مشابهی در سطح وسیعی بدست آورد ، آنرا توده هوا می نامند . در یک توده هوا عناصر دما ، رطوبت و لپستریت در سطح افقی برای صدها کیلومتر تقریباً همسان می باشند .
برای مثال در یک منطقه بسیار بزرگ اقیانوسی یا خشکی هموار مثل آسیای مرکزی، جرمی از هوا که ساکن بماند یا با حرکت آهسته عبور نماید ، خصوصیات فیزیکی سطح زیرین خود را دریافت می نماید . معمولاًمناطقی که توده های هوا در آن تشکیل می شوند ، به عنوان مناطق منبع و منشاء توده هوا نامیده می شوند .
طبقه بندی توده های هوا
طبقه بندی توده های هوا با در نظر گرفتن منشاء تشکیل ، رطوبت و دما به شرح زیر می باشند .
- توده هوا کلاهک قطبی یا منجمده A
- توده هوا قطبی دریایی MP
- توده هوای تروپیکی دریایی MT
- توده هوای قطبی قاره ای CP
- توده هوای تروپیکی قاره ای CT
- توده هوای استوایی E
در مناطق منشاء تشکیل توده هوا ، وضعیت جوی و در نتیجه اقلیم ، میزان زیادی از خصوصیات منطقه منشاء در توده هوا ، بویژه در عرض های پایین (تروپیکی) و عرض های بالا تاثیر می گذارد . توده هواهای قطبی و کلاهک قطبی به طرف شرق بسط و گسترش می یابد.
توده هواهای تروپیکی و استوایی اکثراً به طرف قطب و مشرق حرکت می کنند.هوایی که در عرض های میانی بر اقلیم مسلط می شود ، بعلت تغییر دائمی هوا یعنی متغیر بودن بواسطه موقعیت بادهای غربی و بسط و توسعه آنتی سیکلون ها و سیکلون ها سریعاً تغییر می کند و در نتیجه خصوصیات یک توده هوا هنگام عبور در اثر عمل آنها سریعاً متاثر می شود .
مشخصات و خصوصیات توده های هوا از منشاء مناطق تشکیل شان دریافت می گردند . بنابراین توده های هوای قاره ای معمولاً دارای رطوبت کمی هستند در حالیکه توده های هوای دریایی از رطوبت بیشتری برخوردارند . توده های هوای استوایی و تروپیکی ، گرم و توده های هوای قطبی و کلاهک قطبی سرد هستند.
جبهه های هوا
جبهه های هوا به ناحیه هایی در جو گفته می شود که در آن دو توده هوای مختلف با دما، رطوبت یا چگالی متفاوت به یکدیگر برخورد می کنند. در این نواحی تغییرات سریع آب و هوایی رخ می دهد زیرا ویژگی های فیزیکی دو توده هوا با یکدیگر ناسازگار است. وقتی این توده ها با هم تماس پیدا می کنند مرزی به وجود می آید که آن را جبهه (Front) می نامند. در این مناطق معمولاً تغییرات شدیدی در دما، فشار، جهت باد و بارندگی مشاهده می شود.
انواع جبهه های هوا به چهار دسته اصلی تقسیم می شوند: جبهه گرم زمانی رخ می دهد که توده هوای گرم جایگزین توده هوای سرد می شود و معمولاً بارندگی ملایم و مداوم را به همراه دارد. جبهه سرد زمانی شکل می گیرد که توده هوای سرد به سمت توده هوای گرم حرکت کرده و آن را به سمت بالا می راند؛ این نوع جبهه معمولاً باعث بارش شدید و ناگهانی می شود.
جبهه های ثابت زمانی اتفاق می افتند که دو توده هوا برای مدت طولانی در کنار یکدیگر باقی بمانند بدون آنکه یکی جایگزین دیگری شود. نوع چهارم جبهه بندآمده یا اکلود شده است که در آن جبهه سرد به جبهه گرم رسیده و آن را از سطح زمین جدا می کند.
هنوز نظری ثبت نشده است.